مردم ما هنوز نخواسته‌اند که آموزش و پرورش تغییر کند/ سیستم آموزش رسمی کشور نفوذناپذیر نیست

چهره شناخته‌شده تدریس فن بیان و مشاور اقتصادی گفت: مردم ما هنوز نخواسته‌اند که آموزش و پرورش تغییر کند و اگر مردم بخواهند اوضاع متفاوت خواهد شد.

هفته گذشته فرصتی دست داد تا در حاشیه برگزاری همایش معرفی دوره استادی ۵، ملاقاتی با محمدپیام بهرام‌پور چهره شناخته‌شده و مربی برتر حوزه تدریس فن بیان و ارتباطات داشته باشیم و دقایقی با وی به گفتگو بنشینیم. آن‌چه در ادامه می‌خوانید حاصل گفتگوی کوتاه ما با محمدپیام بهرام‌پور است. بی‌درنگ شما را به مطالعه این گفتگو دعوت می‌کنیم.

بازار نقد سیستم آموزش رسمی کشور امروز بیش از هر زمان دیگری گرم است. کارشناسان سرشناسی نظیر دکتر مجید حسینی نیز امروز توجهات بسیاری را در حوزه نقد سیستم آموزشی کشور به خود جلب کرده‌اند. این یک نبرد تمام‌عیار علیه نظام آموزش رسمی است! در این نبرد، آیا سیستم آموزش غیررسمی با فربه شدن روزافزون از سیستم آموزش رسمی عبور خواهد کرد و آموزش رسمی به محاق خواهد رفت یا در نهایت سیستم آموزش رسمی تن به اصلاح می‌دهد؟

بله سیستم آموزش رسمی به عنوان سیستمی برای اخذ مدرک، تضعیف خواهد شد؛ البته نه به زودی. چه آن که امروز در آمریکا نیز این بازار گرم است؛ اما در آینده این سیستم قطعا ضعیف و ضعیف‌تر خواهد شد. از دیگر سو من فکر نمی‌کنم که آموزش و پرورش به معنای «مدرسه» از بین برود. تصور من این است که آموزش‌هایی که مدارس ارائه می‌شوند به آموزش‌هایی کاربردی که به درد زندگی می‌خورند، تبدیل خواهند شد؛ و نه حفظیات موجود.

تصور من در مجموعه بیش‌تر از یک‌نفر این است که کاری بکنیم تا سیستم آموزشی به خود بیاید و تغییر کند. توان ما محدود است و شاید نهایتا بتوانیم به ۵۰۰ هزار نفر آموزش ارائه بدهیم اما این آموزش و پرورش است که ۲۰ میلیون دانش‌آموز دارد و می‌تواند روی افکار آن‌ها کار کند.

در اختیار داشتن ۲۰ میلیون دانش‌آموز؛ بدون خروجی مشخص…

متاسفانه بله؛ اما اگر بتوان روی این سیستم کار کرد آن‌گاه می‌توان یک خروجی معنادار از آن دریافت کرد.

 

سنجش کارایی آموزش‌هایی که می‌بینیم، سخت نیست

 

مرآت-  طبق تعاریف، سواد به معنی دقیق کلمه دانشی است که به تغییری منجر شود. این مولفه، یک آزمون برای نوع آموزش و کارکرد آن محسوب می‌شود. از این منظر، دیدگاه شما درباره آزمون‌های رسمی همچون کنکور که کارآمدی آن به شدت مورد خدشه و مناقشه است، چیست؟

من باید ببینم اکنون با همسرم چگونه تعامل می‌کنم؛ چقدر دعوا می‌کنیم و چقدر آرامش داریم. سپس به یک کلاس آموزشی ارتباط با همسر بروم و ببینم میزان دعواهای ما چقدر کاهش پیدا کرده است. می‌توان به سادگی اثربخشی آموزش‌ها را سنجید. به نظر من سنجش کارآمدی آموزش با ارزیابی میزان تغییری که در ما ایجاد می‌کند بسیار آسان‌تر از سنجش به واسطه امتحان است؛ چراکه شما می‌توانید در امتحان تقلب کنید اما در زندگی چگونه می‌خواهید تقلب کنید؟ نوع زندگی شما نشان‌دهنده نتیجه آموزشی است که شما دریافت کرده‌اید.

 

سوءاستفاد‌ه‌کننده‌ها همیشه در کمین‌اند!

 

جناب بهرام‌پور! ما در ایران با حجم انبوهی از کارشناسان مواجه هستیم! شما اگر بخواهید درباره فیزیک کوانتوم و مسائل دقیق نظامی هم با کسی بحث کنید، احتمالا کسانی را در خیابان خواهید یافت که درباره این مباحث اظهارنظر کارشناسی کنند! آیا اقدام شما در راستای برگزاری دوره‌های استادی و تشویق مخاطبانتان برای مدرس شدن، دمیدن در آتش خوداستادپنداری ما ایرانیان نیست؟

خیلی‌ها می‌گویند آیا این کار شما باعث نمی‌شود که افراد غیرمتخصصی به حوزه آموزش وارد شوند؟ پاسخ من این است که قطعا این اتفاق می‌افتد! اما مگر داعش از دل اسلام بیرون نیامده؟ آیا چون داعش وجود دارد، باید بساط اسلام را جمع کنیم؟ شما هرکاری را حتی اگر به بهترین شکل ممکن انجام دهید، یک‌سری آدم هستند که از آن سوءاستفاده می‌کنند.

آیا به این دلیل که عده‌ای از کار من بد استفاده می‌کنند من باید کارم را کنار بگذارم؟ یا من باید تلاش کنم، توانم را بیش‌تر کنم و آدم‌های بهتری را تربیت کنم که محاسن زیادی دارند و بدی‌هایی هم دارند. قانونی وجود دارد مبنی بر این که هرچیز که ساخته دست بشر است، بی عیب و نقص نیست. من باید ببینم بدی‌های آن‌چه که به عنوان یک بشر ساخته‌ام بر خوبی‌های آن می‌چربد یا بالعکس؟

اگر خوبی‌های آن‌چه که من ساخته‌ام بیشتر از بدی‌های آن باشد، خدا را شکر می‌کنم.

 

خودم در دوره‌های آموزشی ارتباط با همسر شرکت می‌کنم

 

جناب بهرام‌پور! شما حد یقفی برای فعالیت خود قائل نیستید. در سخنرانی‌های خود نیز اشاره کرده‌اید که غایت کار شما این است که بر سر هر چهارراهی یک موسسه آموزشی باشد. شما همه مخاطبین خود را به مدرس شدن فرامی‌خوانید؛ سهم شاگردی در فعالیت‌های شما کجاست؟

واقعیت این است که ما در هر حیطه‌ای به استاد نیاز داریم. مثلا من که در حال تدریس فن بیان و ارتباطات هستم، آیا نیاز به آموزش ندارم؟ آیا من نیاز ندارم که شیوه ارتباط مطلوب با همسر را بیاموزم؟ من خودم در دوره‌های ارتباط با همسر شرکت می‌کنم و در دوره‌های کسب و کار آموزش می‌بینم. هریک از ما می‌توانیم در هزاران حیطه آموزش‌دهنده باشیم و در هزاران حیطه آموزش‌گیرنده.

یک فکر مسموم این است که یک استاد دانشگاه در رشته ریاضی بگوید من به هیچ آموزش دیگری نیاز ندارم. اگر من استاد ریاضی هستم نیاز دارم که ارتباط با همسر، تربیت فرزند و تعامل با دانشجویان را بیاموزم.

 

و همه این آموزش‌ها در ساحت‌های غیررسمی اتفاق می‌افتد.

بله؛ چون این آموزش‌ها به طور رسمی وجود ندارد.

 

اگر مردم آموزش و پرورشِ مطلوب را بخواهند…

 

به نظر شما سیستم آموزش رسمی کشورنفوذناپذیر نیست؟

خیر به نظر من نفوذناپذیر نیست. اگر بخواهم به سوال شما پاسخ سیاسی بدهم باید اشاره کنم که در سال ۹۶، دو روحانیِ حاضر در انتخابات با دو خواننده دیدار کردند. اصلا با خوب و بد این واقعه کاری ندارم. به این دلیل که مردم موسیقی را خواستند، روحانیون به سمت موسیقی رفتند. اگر مردم آموزش و پرورش مطلوب را بخواهند چه اتفاقی می‌افتد؟

اصلاح آموزش و پرورش برای مسئولان سخت‌تر از دیدار با فلان خواننده نیست. پس مردم ما هنوز نخواسته‌اند که آموزش و پرورش تغییر کند و اگر مردم بخواهند اوضاع متفاوت خواهد شد. اتفاقا به نظر من تغییر بسیار ساده است و تنها باید اقبال مردمی اتفاق بیفتد. در فرایند آموزش، افراد می‌گویند چقدر مسأله هست که من آن‌ها را یاد نگرفته‌ام. اگر آموزش ببینم، در انتخابات آینده دیگر نگاه نمی‌کنم که کدام رئیس‌جمهور فقط وعده کاهش تورم را می‌دهد و با خودم می‌گویم اگر کاندیدایی از اصلاح آموزش و پرورش هم سخن گفت، حرف مهمی برای گفتن دارد.

به عنوان کسی که کار ارائه مشاوره اقتصادی به برخی از بزرگان کشور را بر عهده داشته‌اید، چه توصیه‌ای در حوزه اقتصاد به آقای رئیس‌جمهور دارید؟

من توصیه‌ای برای آقای رئیس‌جمهور ندارم! کارشناسان خبره‌تری هستند که به آقای رئیس‌جمهور مشاوره بدهند؛ اما من می‌توانم با مردم صحبت کنم. شرایط اقتصادی ما بد است؟ بله! بی‌کفایتی مسئولان جدی است؟ بله! اوضاع می‌توانست خیلی بهتر از این باشد؟ بله! اما سوال من این است که شما چگونه می‌‌توانستید بهتر باشید؟ شرایط بد است اما آیا من بهترینِ خودم بوده‌ام که حالا غر بزنم؟

 

حتی در این شرایط هم می‌توانید درآمد خوبی داشته باشید

باور من این است که در این شرایط اقتصادی هم اگر کسی خوب کار کند می‌تواند درآمدهای قابل توجه و درست و حلالی داشته باشد. اگر فقط غر بزنیم، چیزی به دست نمی‌آوریم.

این همان استراتژی تغییر است که شما از آن سخن می‌گویید؟

بله. من باید از خودم بپرسم در این شرایط اقتصادی چه مهارت‌هایی را به مجموعه‌های مهارت‌هایم اضافه کرده‌ام. ۹ ماه است که ما می‌دانیم در چالش شدید اقتصادی قرار داریم، ما در این ۹ ماه چه کرده‌ایم؟ مسئولان را نمی‌توان تغییر داد اما خودمان را می‌توانیم تغییر بدهیم. برای تغییر مسئولان به ده سال جنبش اجتماعی نیاز دارید اما خودتان را می‌توانید به سرعت تغییر دهید.

من تمرکزم را روی چیزی می‌گذارم که راحت‌تر بتوان آن را تغییر داد؛ یعنی تغییر خودم. به نظرم این بهترین کاری است که می‌توان انجام داد.

بابت وقت ارزشمندی که در اختیارم قرار دادید سپاسگزارم.

من هم از شما و همکارانتان تشکر می‌کنم.

 

مرآت

 

مشاهده ویدئوی اختصاصی استاد بهرام‌پور ” اگر تغییر نکنید، مثل دایناسورها منقرض خواهید شد!

برای ورود به سایت استاد بهرام پور و استفاده از بسته‌های رایگان اینجا کلیک کنید.

به صفحه اینستاگرام آوای قومس بپیوندید